HAGAZ!NE Een nieuw jaar een nieuwe Debatterij.
Publieksdebat
Culturele Broedplaatsen
Debatterij
21 januari 2004
Vandaag hebben de enthousiaste organisatoren van Debatterij qua opkomst gescored. Er kan nauwelijks nog iemand bij in het voorportaal van Debatterij waar de man achter de kleine bar de vraag van koffie niet meer aan kan. Of de deuren van de zaal daarvoor later opengaan is niet helemaal duidelijk maar de extra kannen koffie komen in ieder geval ook nu weer aan hun eind.Ik kan gerust zeggen dat kunstminnend Den Haag aanwezig is, maar dan vooral de kunst die zich nog in het prénatale stadium bevindt. De kunstenaars zelf weten nog maar net dat ze met een zekere vorm van kunst aan de gang zijn en dan wil de gemeentelijke overheid als grote regelaar dit toch allemaal maar liever in speciale vakjes plaatsen. Regelen zit nu eenmaal in het bloed van onze bestuurders. Want als je nu een beetje ongeregelde zaken concentreert dan lijkt het plots beheersbaar en dan blijft er misschien ook nog wel een stukje bouwgrond over voor wat dikke huizen.
'Niet doen', is de algemene boodschap die wethouder Engering - wat ziet ze er weer schattig uit -
meekrijgt van zowel het publiek als de kenners. Mensen uit het vak uit Amsterdam, Leiden en Rotterdam zijn ijlings overgevlogen om dit publieksdebat gewicht te geven. Gespreksleider Cor Gout, vooral bekend van zijn Trespassers W-projecten, noemt het een prachtige opkomst. Dat kun je altijd zeggen als er te weinig stoelen zijn. Cor excelleert als van Gouts en houdt de gemoederen bedaard.
Gout beklaagt zich met enige weemoed dat hij al twee (?) kunstzalen heeft zien verdwijnen en Eric Hitters cultuursocioloog aan de Erasmusuniversiteit R'dam heeft
onder meer hierover een boekje geschreven en spreekt met kennis. Broedplaatsenbeleid is een contradictio, net zoiets als natuurontwikkeling. Cultuur wordt steeds commerciëler. Hitters haalt er ter onderbouwing wat wetenschappelijke zaken bij. Het hoofdproduct waar het hier om gaat is innovatieve kunst. Hij is van mening dat de gemeente er nog maar weinig van af weet wat er eigenlijk in culturele zaken aan de hand is. Gout gaat nog verder en denkt dat er nog eigenlijk helemaal geen culturele broedplaatsen zijn. Gegniffel in de zaal.
Dan is Amsterdam aan de beurt. Onze kunstbroeders daar hebben nooit een culturele broedplaats willen zijn. De gemeente is er zelf mee begonnen om krakers te ruimen en op speciale plaatsen onder te brengen. En als aanklacht over de grens wenst hij dat iedere bestuurder eens zou moeten zien hoeveel met zo´n verplaatsing stuk wordt gemaakt.
Peter Bos als voorzitter van het Platform Haagse Broedplaatsen draagt hier graag vanuit onze stad een steentje aan bij: 'In Den Haag is het eigenlijk allemaal begonnen met de Blauwe Aanslag. Ook hier had de Gemeente er helemaal geen flauwe notie van dat 'Iets Vrijers' zich in de af te breken krotten bevond'. Hij legt er de nadruk op dat initiatieven meestal een zeer kwetsbaar stadium doormaken dat zeker het ruimen niet overleeft. Joost voegt daar aan toe dat er in 14 jaar iets is
opgebouwd na zoveel jaar leegstand. Het restaurant had groepjes van 50 personen die voor 2,50 konden eten. Daarbij kwam ook de muziek die zij ruimte willen geven. Van de muziek had niemand last maar het verzoek kwam of ze niet wat konden minderen met het restaurant. Volgens hem kun je wel huizen voor dit soort initiatieven kopen maar het beste kun je wat je hebt opgebouwd verder uitbreiden.
Hitters is in Rotterdam ook niet van plan om publieke zaken te organiseren maar blijft liever op de achtergrond opereren. 'We moeten kijken dat we niet weghalen wat nu is opgebouwd'. Het Haags poppodium doet een muzikale duit in het zakje. Een van hun mensen doet €50 in de pot om een band naar Den Haag te krijgen. 'We zijn onszelf aan het ontwikkelen', zo vertelt hij en noemt daarbij het VPRO-initiatief 3 voor 12 dat hier onderwerp is en een muziekserver. En het Paard daar wordt de kleine zaal helemaal niet gebruikt. Daar is volgens hem echt geen coninuïteit in te krijgen. Het is beter om een middenpodium te bieden.
Jaap Schoufour van de Amsterdamse Broedplaatsen is niet gestart met beleid. Ook hier was de aanleiding een
Giel van Strien van Passionate Rotterdam vindt zichzelf slachtoffer van zijn eigen succes. Er was geen beleid maar dat kan nu niet meer, zeker na Volendam. Mensen zijn bereid op locaties te gaan zitten met weinig comfort. Je ziet dat sommige kunstenaars als ze samen gaan werken voor de rest van hun leven samen blijven werken.
Louise Engering, behoedzaam om niet de hele Debatterij over zich heen te krijgen, maar dapper dat ze er is, legt uit soms er met initiatieven niet uit te komen en dat op een andere manier moet oplossen. 'Nou, nou, nou', klinkt uit het publiek; 'In de rechtszaal zult u bedoelen. Dan moet u niet altijd met het excuus voor nieuwbouw van woningen komen'. Maar zij vervolgt onbewogen dat er wekelijks groepen langs komen dan weer koren om een oefenruimte aan toe te delen'. Maar zij heeft het duidelijk over andere zaken. Volgens een kenner moet je geen beleid voor een broedplaats ontwikkelen anders ben je niet meer vrij maar je moet mensen faciliteren zodat ze inhoudelijk kunnen groeien.
Joris Wijsmuller voorzitter van de Haagse Stadspartij uit al jaren kritiek in de Commissie van Cultuur waar hij voor cultuur aandacht vraagt voor het wezen van de stad. Dat ze niet overhoop getimmerd worden door de stedelijke
ontwikkelingen. Vooral is het van belang dat er plekken zijn waar de mensen de vrijheid hebben om zich te kunnen ontwikkelen en te experimeneren. Hij wijst op de opvoedkundige kant naar de gemeente toe het belang van deze plekken bij de gemeente serieus te nemen: voornamelijk opvoedkunde voor de Dienst Stedelijke Ontwikkelingen.
Peter Bos beklaagt zich als voorzitter van het Platform Haagse Broedplaatsen dat de Gemeente eigenlijk het beleid al heeft ingevuld. Al het geld dat ervoor vrij is gemaakt is naar dat ene pand in de Constante Rebequeplein gegaan. Die € 1,8 miljoen had een veel betere toepassing kunnen hebben door het over drie panden uit te smeren. Bijvoorbeeld De illusie in de Casuaristraat die al 10 jaar bewoond wordt door 30 bewoners. En het enige waar de gemeente zich druk over maakt is hoe ze die krakers eruit kunnen timmeren. Als je een beroep doet op gemeenschapsgeld dan moet er wel zorgvuldig mee worden omgesprongen.
De drie koffieheren achter de bar kunnen de vraag nu makkelijk aan. Punk Irene van Harry Zevenbergen zet de
aanwezigen even op een ander been. 'Fuck de gevestigde orde', zo begint deze performer van het laatste uur vrolijk. 'Ik wil nooit terug naar Rhenen' en 'Zoekopdracht' waarin hij zijn liefde verklaart aan alle caissieres maar dan toch wel één in het bijzonder 'I know where you work' meisje van de CD-shop waar hij steeds een onvindbare titel verzint om maar in haar nabijheid te kunnen zijn. Uiteindelijk vreest hij het moment dat hij per ongeluk een titel opgeeft die zij wel kan vinden ...
De Vrije Academie is ook een rol toegedicht in het broedplaatsencircuit maar daar denkt geestelijk leider Ingrid Rollema toch even anders over. Zij vindt het
belangrijk dat er een bepaalde attitude moet zijn die opvalt. En: 'Je moet helemaal geen Vrije Academie er tussenin willen zetten. Wij zouden wel facilitair kunnen zijn voor broedplaatsen. Je moet het niet allemaal zo vast willen zetten. Je kunt', en nu komt het: 'wel nomadisch opereren'. Die houd ik erin. Er blijken gewoon wachtlijsten voor deelname te zijn om 'nomadisch te opereren'.
De gemeente Amsterdam bouwt mee aan 85.000 m² (!) broedplaats. Bouwvergunningen zijn hier de belangrijkste belemmering. Mensen moeten hun eigen dingen doen, zoals cascobouwen. Dat doet ieder voor zich. Beter om dat gezamenlijk aan te pakken en te regelen op de manier zoals jij het wilt doen. En de mensen die uit andere panden weg moeten een plek geven. Er zijn zo 25 panden. Daar is een heleboel kritiek op.
Er worden ook waarschuwingen gehoord, zoals uitkijken voor de mensen die het alleen om de ruimte is te doen. Je moet mensen niet van hun plek halen en zeggen; 'ga daar maar broedplaatsje spelen'.
Wethouder Engering kan meestal niet antwoorden omdat de vragen 'zo algemeen gesteld worden'. Wel kan ze melden dat een goede broedplaats ook iets doet voor de mensen die daar wonen (?!?). Geroezemoes in de zaal: 'Waar heeft ze het over?'.
Dan vliegen er wat losse flodders door de inmiddels broeierig warme zaal. Zoals over het pand in de Boekhorststraat waar een Galerie Luxor gevestigd was. Die blijkt gewoon aan een projectontwikkelaar te zijn verkocht met het vooropgezette doel deze broedplaats in de kiem te smoren. En zoals Wijsmuller ook zegt: 'Een broedplaats kan zijn waar een ontwikkeling is. En een broedplaats ís een ontwikkeling. En dat wordt niet onderkend. Dat heeft zich onder meer gepresenteerd bij de Blauwe Aanslag. En het debat heeft ook nu weer de nodige aandacht gekregen zoals je vandaag kunt zien. Eigenlijk zou zo'n debat regelmatig moeten worden gehouden'.Mike Trafeer uit Amsterdam heeft jaren in De Graansilo gezeten. Dat was zes jaar geleden een echte hot spot
waar honderdduizend bezoekers speciaal voor naar Amsterdam kwamen vanuit de hele wereld. 'Wij hebben ervoor gezorgd dat het niet afgebroken werd maar zijn toch aan de kant geschoven terwijl het pand nu op de monumentenlijst staat. En nog steeds gaat 95% van het geld naar gevestigde clubs en wij zitten nog steeds zonder huisbaas op de HDM. Je krijgt van alles aangeboden maar de vrije dingen worden nog steeds als crimineel beschouwd. Je mist de plekken waar mensen gewoon vrij bezig kunnen zijn.'
En met deze hartenkreet van over de stadsgrenzen verlaat je verslaggever verward en om half elf (het zou tot tien uur duren) Debatterij in de verwachting dat het ook vanavond niet zal worden opgelost. Maar we zijn misschien een kleine stap dichter bij het inzicht dat culturele broedplaatsen in feite de zaailingen vormen voor een bloeiende kunstwereld in ons mooi Den Haag.eerdere Debatterijen:
Uitgaansdebat 2003 Den Haag
Haags Popdebat 2002
Debatterij
|start|nu|de wijk in|top 5|internet|kunst|idee|specials|column|vind|
Kritisch Haags, kunst, uitgaan, internet ...
Hagaz!ne: altijd wat nieuws!
