700 jaar stad Wijk bij Duurstede

Denkend aan Wijk

Ik herinner mij nog

      In 700 jaar is er veel veranderd en ontwikkeld. Ik wil me beperken tot de laatste 60 jaar. Mijn schooltijd voor en in de oorlog, de straatgevechten die we leverden met de jongens van de R.K. school, het opdreunen van rijtjes met namen, bij vaderlandse geschiedenis en aardrijkskunde, de inkwartiering van de Duitsers in de school aan de Volderstraat, zodat we met luis- en later zelfs met schurft thuiskwamen. Weer later moesten we er helemaal uit, en kregen we school in de kerkzaal.
      In die tijd woonden er ± 2500 mensen in Wijk. Je kende iedereen bij naam en toenaam. Gezellig was het, al gebeurde er niet veel. Maar we hadden toen wel een bioscoop. Bij de geboorte van prinses Beatrix kregen alle Wijkse kinderen een gratis film aangeboden van Mickey Mouse én beschuit met muisjes.
      Wijk sliep in die tijd een beetje. Maar toch kwamen er opeens plannen voor een ontsluiting naar het zuiden (het drie bruggen tracé, Wijk - Tiel - Megen). Helaas is dit nooit gerealiseerd, dus ook de plannen voor een uitgroei naar 35000 inwoners haalde het niet. Wel kwam staatssecretaris Jan Schaefer toen met zijn renovatieplan oude binnensteden. Velen hebben toen van die subsidie gebruik gemaakt om hun pand op te knappen, en dat was ook wel nodig. Maar dat is nu wel anders. Er is de laatste 30 jaar veel goeds tot stand gekomen. Wijk is het aanzien waard.
      Dat blijkt ook wel uit de belangstelling die men toont bij het Cultureel Rondje, en andere culturele dingen die in Wijk georganiseerd worden.
      Alles kan tegenwoordig. We moeten het nauurlijk niet te gek maken, door voor verschrikkelijk veel geld een Veldpoortbrug een kwartslag te draaien - zodat je recht op een dure notebooom aanrijdt die over een paar jaar toch verdwenenn is. Ik wil hiermee zeggen dat we met beide benen op de grond moeten blijven staan. Dat heeft Wijk ook in het verleden gedaan, anders hadden we nu het 700 jarig bestaan niet kunnen vieren.
      Ja, het was 60 jaar geleden toch heel anders dan nu. De middenstand was goed vertegenwoordigd. Er waren meer dan tien bakkers en ook meer dan tien cafés, en er waren vijf klompenmakers nodig om de mensen van klompen te voorzien. Ook de melkboeren waren goed vertegenwoordigd; dit waren koeboeren die zelf hun melk uitventten, twee koeien en een pomp was soms al een basis om deze bedrijfstak op te starten. Deze bedrijfjes waren merendeels in de binnenstad gevestigd. Veel mensen hadden in die tijd ook een varken dat was bedoeld voor de huisslachting. Ze werden gemest met het etensafval en meel. Die mensen hadden ook een volkstuin. De mest van het varken diende dan weer voor bemesting. We hadden een tramverbinding van Wijk naar Doorn (later werd dit de WABO busonderneming), we hadden een kantongerecht, een munterij, er werden rijexamens afgenomen, we hadden een gevangenis, een wijnbottelerij, er was een botermarkt, een vismarkt en er is ook nog een veemarkt geweest. Nu zien we er op terug als vergane glorie.
      Rond de zestiger jaren kwamen de ontwikkelingen van Wijk tot stand, als eerste de Engk. De Baron van Lijndestraat werd zomaar tussen de volkstuinen gebouwd, door de Firma Gladbeek. Moet je nu eens kijken wat er allemaal gerealiseerd is. Wijk is groter geworden, maar zijn we met die winst ook niet wat verloren? Met het verbeteren van Wijk, veliezen we steeds meer sociale ontmoetingsplaatsen. Ik denk hierbij aan de winkel van kapper Janssen, de wagenmakerij van Kroon, de garage van Co Beyer met de bank op de hoek, en nu de veiling van Wijk, allemaal sociale ontmoetingsplaatsen, waar de laatste nieuwtjes werden uitgewisseld. Je mist het wel.
      Wijk verbetert, maar.... veramt het daarbij ook niet een beetje? Ik zie het natuurlijk door mijn eigen bril omdat ik geboren en getogen Wijkenaar ben. De nieuwkomers in Wijk die dit niet meegemaakt hebben zien dit anders. Natuurlijk zou de tijd van het varken en de koe in de binnenstad niet meer kunnen, maar u snapt de intensie van mijn verhaal wel, er was toen geen geld en toch kon er veel, vooral wat betreft de sociale medeleving met elkaar. En nu financieel alles kan, zijn we hiermee achteruitgegaan. Dit is mijn beleving in dat kleine stukje 700 jaar Wijk.

Arie Nell
geboren Wijkenaar

Terug naar de 700 jaar index pagina