|
|
Eten een obsessie?
Allemaal besteden we elke dag een deel van onze tijd en aandacht aan eten. Logisch, eten is
immers
nodig om in leven te
blijven. Eten en drinken vervullen ook een belangrijke sociale rol. We spreken met een vriendin
af
in de stad en nemen dat
koffie met gebak. Of we vinden dat we na gedane arbeid wel een biertje met bitterballen
hebben
verdiend.
Eten is bovendien in onze maatschappij op elke hoek van de straat voorhanden. Overgewicht
komt
dan ook veel voor. Tege-
lijkertijd is slank zijn de norm. Er zijn maar weinig mensen die niet van tijd tot tijd aan de lijn
doen. Maar als je een
eetstoornis hebt, is dit een obsessie geworden. Het leven staat dan helemaal in het teken van
denken
aan calorieën en afvallen.
Eten is geen bron van leven en genot meer, maar van angst en spanning. Anorexia nervosa
(magerzucht) en boulimia nervosa
(vraatzucht) zijn veel voorkomende eetstoornissen of verslavingen. De scheidslijn tussen beide
stoornissen is niet altijd
precies te trekken. Vaak wisselen ze elkaar in de tijd af.
Anorexia Nervosa
Als je anorexia hebt, ben je letterlijk doodsbang om aan te komen, ook als je al ruimschoots
beneden het gewicht zit dat
voor je leeftijd en lengte normaal en gezond is. Ook meisjes die al hun ribben kunnen tellen,
denken nog dat ze te dik zijn. Je kunt niet meer met lijnen stoppen. Met een ijzeren wil onderdruk
je je honger, totdat elk hongergevoel geleidelijk verdwijnt. Je gedachten- en gevoelswereld
vernauwd want je
denkt grote delen van de dag aan eten of je bent bezig met calorieën tellen. Ondanks het
gebrek aan
voedingsstoffen zijn
mensen met anorexia vaak erg actief. Ze zoeken lichamelijke inspanning op, om het afvallen te
versnellen. Vrouwen met
anorexia houden op met menstrueren.
Boulimia Nervosa
Als je aan boulimia lijdt, krijg je minstens tweemaal per week heftige eetbuien, die enkele uren
kunnen duren. Bij zo'n eetbui prop je alles in je mond wat eetbaar is, ongeacht of je het lekker
vindt. Op dat moment ben je elke controle over jezelf kwijt. De eetbuien worden vaak gecombineerd met braken en het gebruik van laxeermiddelen of vochtafdrijvende pillen. Daarna volgt
meestal een tijd van fanatiek lijnen. Mensen met boulimia hebben vaak een gemiddeld gewicht,
al
kan dit in korte tijd sterk wisselen. Anders dan bij anorexia is dit eertprobleem dus meestal niet
aan
de buitenkant zichtbaar. Ook bij vrouwen met boulimia blijft de menstruatie vaak weg.
Achtergronden en oorzaken
Anorexia nervosa en boulimia nervosa ontstaan meestal in de
puberteit of de adolescentie.
Dit zijn levensfasen met grote (lichamelijke en psychische)
veranderingen. De eetstoornis kan een reactie zijn op die
veranderingen, die als angstig en bedreigend worden ervaren.
De moderne trend om te lijnen is eveneens een onmiskenbare
oorzaak. Eetstoornissen ontstaan ook vaak na schokkende en
ingrijpende gebeurtenissen, zoals fysiek geweld en/of seksueel
misbruik.
Mensen met anorexia of boulimia kampen met een negatief zelf-
beeld en een gebrek aan zelfvertrouwen. Dit wordt versterkt
door de hoge en vaak tegenstrijdige eisen die de tegenwoordige
maatschappij stelt. Het gevoel tekort te schieten weegt des te
zwaarder omdat vooral mensen met anorexia vaak perfectionisten
zijn. Soms kunnen biologische factoren zoals suikerziekte, een
eetstoornis in de hand werken.
Geen zeldzaamheid
Eetstoornissen zijn geen zeldzaamheid. Ze komen onder alle leef-
tijdsgroepen en bij beide seksen voor, maar toch vooral bij
meisjes en jonge vrouwen. Van de honderd mensen met een eet-
stoornis zijn er meer dan 90 vrouw. Volgens recente onderzoeken
heeft ongeveer 1 procent van de meisjes tussen 16 en 19 jaar
een ernstige vorm van anorexia. Boulimia komt vooral voor bij
vrouwen tussen 18 en 25 jaar.
Enkele gevolgen
Een eetstoornis ontwikkelt zich vaak in de zoektocht naar
geluk. Maar in de praktijk voelen mensen met een eetstoornis
zich meestal erg ongelukkig. Ze komen in een sociaal isolement
terecht, omdat ze hun eetprobleem voor de buitenwereld verbor-
gen willen houden. Ze gaan bijvoorbeeld niet meer naar feestjes
omdat daar de verleiding lonkt. Gevoelens van depressiviteit en
eenzaamheid komen veel voor.
De hormoonhuishouding en de stofwisseling raken ontregeld.
Mensen met een eetstoornis hebben het vaak koud, slapen slecht
en kunnen zich moeilijk concentreren. Ze krijgen last van
obstipatie en andere maag- en darmstoornissen. De menstruatie
blijft vaak weg. De huid wordt slap, droog en schilferig en kan
donsachtig behaard raken. Door het gebrek aan kalium als gevolg
van braken kunnen zich hartritme-stoornissen voordoen. In
enkele gevallen leidt het hongeren tot de dood.
Hulp zoeken
Eetstoornissen ondergraven het welzijn en de gezondheid en
hebben een verslavend karakter. Hoe eerder de stoornis wordt
onderkend, hoe groter de kans is om er helemaal vanaf te komen.
Wacht daarom niet met hulp zoeken!
In diverse steden bestaan er zelfhulpgroepen waarbij je je kunt
aansluiten. Je vindt er herkenning, steun, begeleiding en
informatie die je kunnen helpen van de stoornis af te komen.
Voor adressen kun je terecht bij de Stichting Anorexia en
Boulimia Nervosa, Postbus 67, 6880 AB Velp, tel. 06-8212433 (44
cent per minuut).
Vaak is specialistische hulp nodig. De huisarts kan dan ver-
wijzen naar een behandelend psychotherapeut, de RIAGG, of het
maatschappelijk werk.
De eetstoornis kan zo hardnekkig zijn, dat een opname noodza-
kelijk is. Er zijn in het land enkele speciale klinieken of
afdelingen van ziekenhuizen voor mensen met eetstoornissen.
°
|