Onderstaande tekst is overgenomen van de Stichting Geen Gif(t) in de Kaliwaal. Op 26 februari 1998 heeft in het dorpshuis te Boven Leeuwen een informatiebijeenkomst plaatgevonden, georganiseerd door de Gemeente West Maas en Waal. Een poster is door de Stichting vrijgegeven en bij vele inwoners van Boven Leeuwen zichtbaar bevestigd achter het raam. Het hoe en het waarom van de slibstort in de Kaliwaal is aan de achterkant van de poster toegelicht. De volgende vragenlijst met toelichting is hier op gebaseerd.
De eigenaar van de Kaliwaal is Delgromij BV te Velp.
In welke gemeente ligt de Kaliwaal?
De Kaliwaal ligt op het grondgebied van de gemeente Druten.
Wat zijn de plannen van Delgromij?
De Delgromij gaat vervuild slib van rivier-, kanaal- en havenbodems storten. Dit vuil krijgt de Delgromij aangeboden van Rijkswaterstaat Oost Nederland.
Slib wordt ingedeeld in 4 gradaties. Klasse 2 is licht verontreinigd (bijvoorbeeld het strand langs de Waal). Klasse 3 kan nog net gebruikt worden voor dijkverzwaring. Klasse 4 is chemisch afval. Hierbij gaat het om hoge concentraties lood, kwik, cadmium, arseen, pcb's, oliën, pesticiden, enzovoort. In de krant leest u wel eens over het saneren van vervuilde grond. Dit betekent dat het dan gaat om klasse 4 dat volgens de wet moet worden verwijderd.
Is dit gevaarlijk voor mens en natuur?
Doordat de slib in de Kaliwaal wordt gestort, verspreidt het zich in het grondwater in de zandlagen onder de Maas en Waalse bodem. Vooral tijdens hoog water hebben we met kwel te maken. Dit is te herkennen aan de waterplassen langs de dijk aan de dorpszijde, water in kruipruimtes onder huizen en volle sloten. Dit betekent dat door de natuurkundige Wet van de Communicerende vaten het grondwater binnendijks omhoog wordt geperst door de druk van het hoge water buitendijks. De dijken, gemaakt van vette klei, fungeren als waterkering. Maar zelfs deze klei laat water door bij langdurig hoog water. Een gevaarlijk aspect houdt in dat fruitteeltbedrijven grondwater oppompen waarmee zij de boomgaarden beregenen. Ook wanneer de koeien in de wei grazen wordt hun drinkwater opgepompt uit sloten. Een ander feit is de drinkwatervoorziening in Puiflijk. Uw drinkwater wordt daar sinds jaar en dag opgepompt en loopt ernstig gevaar. Verder ontstaat verspreiding van het vuil doordat tienduizenden watervogels in de Kaliwaal verblijven en hun voedsel uit de uiterwaarden halen. Deze vogels vliegen over het land en zo komt de vervuiling middels de uitwerpselen in ons grondgebied. Als er problemen ontstaan met het vervuilen van ons grondwater is er geen weg meer terug. Tot ver landinwaarts ontstaat een milieuramp.
Mag dit zomaar worden toegelaten?
Dit mag uiteraard niet gebeuren, maar de Provincie Gelderland en Rijkswaterstaat zitten met een slibprobleem en kiezen voor de meest simpele, snelle en 'goedkope' oplossing.
Waarom koos de provincie de Kaliwaal als stortplaats?
Dat was niet de eerste de beste keuze. De provincie had 10 lokaties op haar lijstje staan om te worden getoetst op geschiktheid, veiligheid en natuurwaarde. De Kaliwaal kwam niet voor op deze lijst. De Delgromij (grootste belanghebbende) heeft deze lokatie zelf aangewezen bij de Provincie Gelderland. Zo eenvoudig lossen de verantwoorde ambtenaren in Arnhem dit op.
Zijn er alternatieven en wat kost dat?
Een uitermate geschikt alternatief is Ecogrind. Het principe van de Ecogrind-techniek is als volgt. Het water wordt uit de bagger opgevangen en gezuiverd, het zand wordt gescheiden en gereinigd en is weer geschikt voor hergebruik. Vervolgens wordt het zwaar verontreinigde restant bij een temperatuur van 1200 graden Celsius geïmmobiliseerd. Door deze hoge temperaturen ontstaat kristalvorming en wordt het vuil als het ware ingepakt in een keitje. Dit materiaal kan gewoon verwerkt worden in asfalt of beton. Er is geen uitloging van chemisch afval. De kosten van dit verwerken zijn ongeveer fl 60,00 per natte kuub (een natte kuub betekent zand, water en chemisch afval). Het Ministerie van VROM en Rijkswaterstaat subsidieren dit projekt. Ze zeggen dus wel A maar geen B. En dat met geld van de belastingbetaler.
Wat heeft het Wereld Natuur Fonds hier mee te maken ?
Het Wereld Natuur Fonds ondersteunt dit 'natuurontwikkelingsprojekt' en krijgt nadat de stortwerkzaamheden zijn afgelopen over 15 jaar er een 'natuurgebied' voor terug. De Delgromij moet de bovenlaag afwerken met 'schone' klei en dit inplanten. Dit projekt is genaamd de Waaier van Geulen. In de Groene Amsterdammer van 21 januari 1998 kon u lezen dat de president-directeur van de Grontmij tevens secretaris was van het Wereld Natuur Fonds. Voelt u hem ? In 1994 is door het Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij in het kader van aanwijzing van Wetlands, het Wereld Natuur Fonds en de Vogelbescherming opgedragen om belangrijke waterrijke natuurgebieden in kaart te brengen. De Kaliwaal heeft dus de door de Europese Gemeenschap erkende status van Wetland. Dit betekent dat de Kaliwaal (Wetland nummer 39) moet worden beschermd, omdat daar 1 % van de watervogelpopulatie broedt, leeft en of overwintert.
En de gemeente West Maas en Waal ?
Het westelijk deel van de uiterwaarden grenzend aan de Kaliwaal is grondgebied van de Gemeente West Maas en Waal. Dit gebied heeft na de eerste de beste hoogwaterperiode al met ernstige vervuiling te maken. De kop in het zand steken en de Gemeente Druten de schuld geven is voor ons onacceptabel. Het wordt tijd dat de Gemeente West Maas en Waal wakker wordt.
Laat u protest horen, teken de handtekeningenlijst en besteedt uw donatie aan een nuttig doel in plaats van het Wereld Natuur Fonds.
'Je kunt het toch niet tegenhouden', roepen is inderdaad niet voldoende om het storten en vernietigen van onze omgeving te doen stoppen.